MC-vragen
Vraag 1
Welke filosofische stroming benadrukt de visie dat er alleen maar materie bestaat?
Epifenomenalisme.
Dualisme.
Materialisme.
Panpsychisme.
Vraag 2
Wat zijn twee bekende namen die gelinkt zijn aan het behaviorisme?
Wundt en Skinner.
Skinner en Watson.
Wundt en Watson.
James en Skinner.
Open vragen
Vraag 1
Wat wordt bedoeld met de filosofische stroming ‘dualisme’?
Vraag 2
Wie is een bekende voorstander van het dualisme?
Vraag 3
Uit welke drie delen bestaat volgens Freud het onderbewuste?
Vraag 4
Wat is de visie van het panpsychisme op het bewustzijn?
Antwoordindicatie MC-vragen
Vraag 1
C. Materialisme. Het materialisme is een stroming binnen het monisme. Aanhangers van deze theorie stellen dat er alleen maar materie bestaat.
Vraag 2
B. Skinner en Watson. Watson was beïnvloed door Pavlov en Skinner richtte zich met name op operante conditionering.
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Theorieën die gebonden zijn aan het dualisme stellen dat de wereld uit twee dingen bestaan: de lichaam en de geest.
Vraag 2
De bekendste dualist is René Descartes.
Vraag 3
Uit de ‘id’ (de biologische verlangens en behoeften), de ‘ego’ (allerlei verdedigingsmechanismen), en de ‘superego’ (alle onacceptabele verlangens en behoeften die volgens Freud tot uiting zouden komen in dromen).
Vraag 4
Panpsychisten geloven dat mentale operaties op een bepaalde manier bewust zijn. De extreme versie gelooft daarnaast dat alle elementen (zoals wolken en rivieren) een bepaald niveau van bewustzijn hebben.
MC-vragen
Vraag 1
Tussen welke twee vormen van bewustzijn maakt Block onderscheid?
Fenomenaliteit en toegang-bewustzijn.
Qualia en toegang-bewustzijn.
Fenomenaliteit en subjectiviteit.
Qualia en subjectiviteit.
Open vragen
Vraag 1
Wat zijn qualia?
Vraag 2
Op welke manier kan onderzocht worden wat de toegevoegde waarde van qualia is?
Vraag 3
Wat houdt het gedachte-experiment van de zombie in?
Vraag 4
Waarom is volgens Chalmers bewustzijn moeilijk te begrijpen vanuit een wetenschappelijke bias?
Vraag 5
Wat zijn drie mogelijke redenen om het moeilijke probleem te negeren?
Antwoordindicatie MC-vragen
Vraag 1
A. Fenomenaliteit en toegang-bewustzijn. Fenomenaliteit wil zeggen: luisteren naar wat mensen melden over bewuste ervaringen. Toegang-bewustzijn gaat volgens Block over het vermogen om te redeneren en ook om spraak en handelingen te leiden.
Antwoordindicate open vragen
Vraag 1
Qualia zijn privé kwaliteiten, de manier waarop iemand een ervaring beleeft. De term wordt gebruikt om kwaliteit te benadrukken om op deze manier niet over fysieke eigenschappen of beschrijvingen te praten, maar over de ervaring zelf.
Vraag 2
Dit kan worden onderzocht met behulp van gedachte-experimenten.
Vraag 3
Het gedachte-experiment van een zombie houdt de vraag in of zombies (iemand die precies hetzelfde eruit ziet als jij maar geen bewustzijn heeft) bestaan. Hierop zijn twee reacties mogelijk: ja, een dergelijke zombie kan bestaan (deze reactie berust op het bewuste inessentialisme) en nee, een dergelijke zombie kan niet bestaan.
Vraag 4
Volgens Chalmers was het probleem dat bewustzijn samenhangt met ervaring. Over ervaring is wetenschappelijk gezien nog weinig bekend. Daardoor is het moeilijk om bewustzijn te begrijpen vanuit een wetenschappelijke basis.
Vraag 5
Mogelijke redenen om het moeilijke probleem te negeren zijn:
We weten hoe we om moeten gaan met de makkelijke problemen en dat we ons daarom op die problemen moeten richten.
Het oplossen van de makkelijke problemen zal onze ideeën over het moeilijke probleem veranderen.
Het oplossen van het moeilijke probleem is alleen nodig als we zeker weten dat er zoiets als een moeilijk probleem bestaat. Die conclusie mogen we nog niet trekken, aangezien het probleem nog niet goed genoeg begrepen wordt.
Open vragen
Vraag 1
Wat houdt de ‘grote illusie’ van visuele ervaringen in?
Vraag 2
Welke twee ideeën bestaan over visuele ervaring?
Vraag 3
Wat wordt bedoeld met ‘veranderingsblindheid’ (‘change blindness’)?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
De term ‘grote illusie’ ontstond naar aanleiding van onderzoek naar ‘veranderend blindheid’ en ‘inattentional blindheid’. De term ‘de grote illusie’ staat voor het idee dat de rijkheid van onze visuele wereld een illusie is.
Vraag 2
Het eerste idee is dat er een stroom van bewuste visuele impressies is die verklaard moeten worden. Het tweede idee is dat zien het hebben van interne mentale foto’s betekent; het idee dat de visuele wereld gerepresenteerd is in ons hoofd.
Vraag 3
Uit onderzoek blijkt dat mensen veranderingen in plaatjes vaak niet opmerken als op dat moment ze een oogbeweging moeten maken, bijvoorbeeld als ze eerst naar een plaatje links en dan naar een plaatje rechts moeten kijken. Dit wordt benoemd als ‘veranderingsblindheid’.
Open vragen
Vraag 1
Wat is de mening van dualisten over de lokalisatie van pijn?
Vraag 2
Wat houdt de theorie van de ‘mythe van dubbele transductie’ van Dennett in?
Vraag 3
Is bij de theorie van de ‘mythe van dubbele transductie’ sprake van een Cartesiaans theater (CT)?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Volgens dualisten kan pijn niet gelokaliseerd worden, aangezien pijn zich in het verstand bevindt.
Vraag 2
De ‘mythe van dubbele transductie’ houdt in dat er geen gebruik kan worden gemaakt van een ‘ik’ die onderscheid maakt tussen waar iemand zich bewust of onbewust van zal zijn. Er zijn alleen maar meerdere ontwerpen van gevoelens, gedachten en percepties waarmee de hersenen werken.
Vraag 3
Bij deze theorie is er geen sprake van een Cartesiaans theater (CT), aangezien Dennett niet gelooft in de vergelijking van het bewustzijn met een theater en een bijbehorend publiek. Daarnaast stelt dat hij subjectiviteit niet gezien moet worden in termen van wat de ‘ik’ ervaart. Toch heeft hij een kijk op de kwestie van subjectiviteit.
MC-vragen
Vraag 1
Wie ontwierp de ‘global workspace theorie’ (GWT)?
Libet.
Milner en Goodale.
Baars.
Castello.
Vraag 2
Wat houdt het ‘neuronal global workspace’ model in?
Het model stelt dat we ons bewust worden van een gebeurtenis wanneer neuronen voor een bepaalde periode vuren.
Het model stelt je blijdschap, zorgen, ambities, je gevoel van persoonlijke identiteit en vrije wil niet meer zijn dan het samenkomen van zenuwcellen.
Het model stelt dat bewuste ervaringen gelijk zijn aan hersenactiviteit.
Het model stelt dat er door onbewuste processen wordt gestreden om toegang te krijgen tot de beperkte capaciteit van het geheugen.
Open vragen
Vraag 1
Wat wordt bedoeld met het theater als metafoor?
Vraag 2
Wat houdt de ‘global workspace theorie’ (GWT) in (in termen van het verstand als theater)?
Vraag 3
Wat zijn microtuben?
Vraag 4
Wat is de relatie tussen microtuben en bewustzijn volgens het meest recente onderzoek?
Antwoordindicatie MC-vragen
Vraag 1
C. Baars.
Vraag 2
D. Het model stelt dat er door onbewuste processen wordt gestreden om toegang te krijgen tot de beperkte capaciteit van het werkgeheugen. Dit werkgeheugen werkt waarschijnlijk dankzij een uitgebreid netwerk van verschillende hersengebieden. Informatie die toegang heeft gekregen kan dus uitgebreid worden doorgegeven aan andere hersengebieden.
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Deze metafoor werd aangedragen door Hume. Hij stelt dat het verstand een soort van theater is waar verschillende percepties verschijnen, voorbijgaan, opnieuw terugkomen en zich mengen in verschillende situaties. Denett beschreef daarnaast het ‘Cartesiaans theater’ (CT), dit houdt in dat we het gevoel hebben dat onze ‘ik’ zich ergens in ons hoofd bevindt. Op die plaats komen ook bewuste beelden binnen en als zij samenkomen, dan is er sprake van bewustzijn.
Vraag 2
De global workspace theorie (GWT) beslaat het idee dat bewuste gebeurtenissen in het theater van het bewustzijn plaatsvinden. Baars, de oprichter van deze theorie, stelt dat het bewustzijn in het theater dient al seen schijnwerper op het podium. Met de schijnwerper wordt de aandacht gericht op verschillende acteurs (de gebeurtenissen in de buitenwereld) zodat we ons bewust zijn van deze gebeurtenissen.
Vraag 3
Microtuben zijn proteïnen die op tuben lijken en gevonden kunnen worden in bijna alle cellen van het lichaam. Door deze microtuben zouden we het gevoel dat hebben we een zelf en een vrije wil hebben.
Vraag 4
Uit onderzoek is geen bewijs gevonden dat microtuben iets te maken hebben met het bewustzijn. Bovendien wordt vermoed dat het niet zo is dat effecten van de ene microtube overgedragen kunnen worden aan de andere microtube om de eenheid van het bewustzijn te verklaren.
MC-vragen
Vraag 1
Welk hersendeel speelt de belangrijkste rol bij de multisensorische integratie?
Amygdala.
Hypothalamus.
thalamus.
Superior colliculus.
Open vragen
Vraag 1
Wat gebeurt er bij een commissurotomy (split brain operation)?
Vraag 2
Wat zijn kenmerkende functies van respectievelijk de linker – en rechterhersenhelft?
Vraag 3
Welk bewijs is geleverd voor het idee van Sperry over de ‘interpreteerder’ in de linker hersenhelft?
Vraag 4
Wat houdt het ‘bindingsprobleem’ in?
Vraag 5
Wat is de mening van Zeki over de eenheid van het bewustzijn?
Vraag 6
Wat houdt de ‘dynamische kern’ (‘dynamic core’) in?
Antwoordindicatie MC-vragen
Vraag 1
D. Superior colliculus in de middenhersenen.
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
De ‘split brain operation’ is een operatietechniek waarbij de doorgang(en) tussen beide hersenhelften wordt doorgesneden. Deze operatie werd bijvoorbeeld uitgevoerd om symptomen van epilepsie te verminderen.
Vraag 2
Uit onderzoek blijkt dat verbale vaardigheden zich vooral in de linkerhersenhelft bevinden en dat de rechter hersenhelft met name verantwoordelijk is voor gezichtsherkenning.
Vraag 3
Uit onderzoek blijkt dat als de linker hersenhelft van een persoon wordt verwijderd, dat het bewustzijn van deze persoon dan blijft behouden.
Vraag 4
Het ‘bindingsprobleem’ betreft de vraag hoe de hersenen allerlei afzonderlijke details die wij waarnemen kunnen bundelen tot één object.
Vraag 5
Zeki betwijfelt of er sprake is van een eenheid van het bewustzijn. Hij gelooft dat er vele micro-bewustheden bestaan. Volgens hem bestaat het visuele systeem uit vele afzonderlijke en gespecialiseerde systemen die parallel functioneren.
Vraag 6
De dynamische kern is een groot functioneel cluster dat altijd verandert, maar toch zijn continuïteit en integratie behoudt, omdat er verbindingen zijn met de rest van het systeem.
Open vragen
Vraag 1
Met welke twee zinnen kan meditatie worden samengevat?
Vraag 2
Wat zijn de twee basisprincipes (basismethoden) van meditatie?
Vraag 3
Hoe wordt ‘mindfulness’ gedefinieerd?
Vraag 4
Van welke stroming is ‘mindfulness’ afkomstig?
Vraag 5
Het antwoord op de vraag ‘hoe helpt meditatie ons om meer te weten te komen over het bewustzijn?’ hangt samen met de redenen waarom mensen mediteren. Welke drie redenen zijn dit?
Vraag 6
Wat houdt het ‘Maharishi effect’ in?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Meditatie kan samengevat worden als:
niet nadenken, maar wel aandacht hebben.
Vraag 2
Er zijn twee manieren waarop meditatie bereikt kan worden; namelijk door middel van:
Open methoden.
Concentratiemethoden.
Vraag 3
Mindfulness wordt gedefinieerd als ‘het actief maximaliseren van het ademhalen en helderheid van het bewustzijn’ of ‘het schenken van aandacht op een bepaalde manier met als doel in het hier en nu te leven zonder oordelen’.
Vraag 4
Mindfulness meditatie is afgeleid van het boeddhisme, met name de methode ‘skikantaza’, hetgeen betekent: ‘alleen zitten’.
Vraag 5
Drie redenen waarom mensen mediteren zijn:
Religieuze of rituele redenen (bijvoorbeeld geloven dat je door meditatie naar de hemel gaat).
Stress verminderen, persoonlijke vaardigheden verbeteren, en beter leven.
Inzicht zoeken, of het nou in een religieuze of mystieke context gedaan wordt.
Vraag 6
Het ‘Maharishi effect’ houdt in dat als voldoende mensen samen op dezelfde plaats mediteren, dat hun gecombineerde bewustzijn ervoor kan zorgen dat mensen in die omgeving vredig leven.
Open vragen
Vraag 1
Uit welke twee visuele systemen kan volgens Milner en Goodale een onderscheid gemaakt worden?
Vraag 2
Welke twee representationele theorieën bestaan er en wat houden deze theorieën in?
Vraag 3
Noem een voorbeeld hoe uit onderzoek is gebleken dat onbewuste waarneming teruggevonden kan worden in de hersenen.
Vraag 4
Welke drie onderdelen bestaan van intuïtie?Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
De visuele systemen zijn volgens Milner en Goodale het visuele perceptie pad (vision-for-perception) en visueel-motorische controle pad (vision-for-action).
Vraag 2
De twee representationele theorieën zijn high-order-perception (hogere orde perceptive, HOP) en high-order thought (hogere-orde gedachtetheorie, HOT). Volgens HOP betekent het bewust zijn van een mentale toestand dat er toezicht gehouden wordt op de mentale toestand. HOT stelt dat het bewustzijn gaat over het hebben van een gedachte over de toestand.
Vraag 3
Uit hersenscans blijkt dat onbewuste waarneming terug te vinden is in de hersenen. Onbewust waargenomen beelden van bange gezichten leiden tot meer activiteit in de amygdala in vergelijking tot blije gezichten.
Vraag 4
Deze drie onderdelen zijn:
- Cognitieve processen (processen waarmee de hersenen informatie afleiden uit complexe patronen en als leidraad nemen voor gedrag).
- Sociale vaardigheden.
- Emotie.
Open vragen
Vraag 1
Wat wordt bedoeld met ‘de halve seconde vertraging van het bewustzijn’?
Vraag 2
Wat weten we dankzij onderzoek naar Gage, die schade had aan zijn frontale cortex?
Vraag 3
Wat houdt het ‘readiness potential’ in?
Vraag 4
Wat waren belangrijke kritiekpunten op het experiment van Libet?
Vraag 5
Wegner stelt dat de vrije wil een illusie is die in drie stappen wordt gecreëerd. Welke drie stappen zijn dit?
Vraag 6
Aan welke criteria moet een vrije keuze voldoen volgens Wegner?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Libet voerde experimenten uit waaruit bleek dat er sprake moet zijn van ongeveer een halve seconde durende neurale activiteit om bewustzijn te veroorzaken. Dit wordt ook wel ‘half-second delay’ genoemd. Hij stelt op basis hiervan dat een ervaring pas bewust is wanneer deze minimaal een halve seconde duurt.
Vraag 2
Dat deze schade kan leiden tot meer stereotype gedrag en minder spontane activiteit. Daarnaast kan het zorgen voor meer impulsief gedrag.
Vraag 3
Sinds 1960 is bekend dat het ‘readiness potential’ (RP) vooraf gaat aan vrijwillige bewegingen. Het readiness potential staat voor een negatieve lading in het elektrische potentiaal die gemeten kan worden met elektroden die aangebracht worden op de schedel voordat handelingen uitgevoerd worden.
Vraag 4
Belangrijke kritiekpunten op het experiment van Libet waren:
Er bestond twijfel over de manier van het meten van de wil, de bewuste intentie. Het is onmogelijk om de gevonden resultaten te generaliseren naar andere acties, omdat de proefpersonen in het experiment de acties niet konden kiezen, alleen het moment van de actie.
Er bestond twijfel over de methode van backwards referral.
Bovendien werd door sommige onderzoekers gesuggereerd dat bewustwording van de eigen acties samengaat met gebeurtenissen na de intentie en voorbereiding, maar voordat het motorische bevel verzonden is.
Vraag 5
Deze drie stappen zijn:
Als eerst is het zo dat onze hersenen handelingen plannen en ze uitvoeren.
Daarna worden we ons bewust van onze gedachten over de handelingen en dit noemen we zelf een intentie.
Tot slot wordt de handeling uitgevoerd na de intentie.
Vraag 6
Een vrije keuze moet voldoen aan de volgende criteria:
De gedachte moet voorafgaan aan de handeling.
De gedachte moet overeenkomen met de handeling.
De gedachte moet geen andere oorzaken (behalve vrije wil) hebben.
MC-vragen
Vraag 1
Door wie werd de erfelijkheidsleer voor het eerst ontwikkeld?
Darwin.
Flanagan.
Mendel.
Lamarck.
Vraag 2
Welk begrip past bij de volgende beschrijving: ‘het hebben van overtuigingen, verlangen en mentale toestanden en het toeschrijven van mentale toestanden aan andere mensen’?
‘Self-awareness’.
‘Awareness instinct’.
‘Theory of mind’.
‘Intentional mind’.
Open vragen
Vraag 1
In welke drie groepen kunnen drugs worden onderverdeeld?
Vraag 2
Noem een aantal verschillen tussen het Darwinisme en het Lamarckisme.
Vraag 3
Welke vier visies bestaan er op de relatie tussen het bewustzijn en de evolutie?
Vraag 4
Op basis van welke drie zaken kan bepaald worden of een dier pijn lijdt volgens Dawkin?
Vraag 5
Welke test wordt doorgaans gebruikt om te onderzoeken of een bepaald dier een bewustzijn heeft?
Antwoordindicatie MC-vragen
Vraag 1
Antwoord C; Mendel, deze leer staat ook bekend als de Wetten van Mendel.
Vraag 2
Antwoord C; Theory of mind (TOM).
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Drugs in de volgende drie groepen verdeeld worden:
Drugs die het reactievermogen verzwakken.
Drugs die geheugenverlies veroorzaken.
Drugs die als spierverslappers functioneren.
Vraag 2
Lamarck geloofde dat evolutie altijd vooruitgang betekent, terwijl Darwin hier niet van uitgaat. Daarnaast gelooft Darwin niet dat er een interne kracht aanwezig is die deze vooruitgang uitlokt, hetgeen door Lamarck werd voorgesteld.
Vraag 3
De vier visies op de relaties tussen het bewustzijn en de evolutie zijn:
Het epifenomenalisme: bewustzijnsinessentialisme (volgens deze visie zijn zombies mogelijk).
De visie dat het bewustzijn een adaptieve functie heeft.
De visie dat het bewustzijn een onafhankelijke functie heeft.
De visie dat het bewustzijn een illusie is.
Vraag 4
Op basis van de volgende drie zaken:
De algemene gezondheidstoestand van het dier.
De fysiologie van het dier.
Het gedrag van het dier.
Vraag 5
De ‘mirror self reflection (MSR) test’, een spiegeltest. Er wordt dan bekeken of dieren zichzelf kunnen herkennen in de spiegel.
Open vragen
Vraag 1
Wat is volgens Humphrey de functie van het bewustzijn?
Vraag 2
Van welke factoren is groepsselectie van neuronen afhankelijk volgens de theorie van ‘neural darwinism’ van Edelman?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Humphrey stelt dat het bewustzijn een model is van de hersenen over de hersenen. Volgens hem hebben alleen intelligente en sociale organismen een bewustzijn. Het route is volgens hem een soort route van zelfreflectie van de hersenen.
Vraag 2
Groepsselectie van neuronen is volgens deze theorie afhankelijk van:
Developmental selection.
Experimental selection.
Re-entry.
Open vragen
Vraag 1
Wat is Dawkins idee over ‘memes’?
Vraag 2
Wat vertelt Descartes over het menselijk lichaam als machine?
Vraag 3
In hoeverre was Leibniz met bovenstaande eens?
Vraag 4
Tussen welke twee soorten kunstmatige intelligentie maakt Searle een onderscheid?
Vraag 5
Wat zijn ‘artificial neural networks’?
Vraag 6
Welke stroming is aan bovenstaand begrip gerelateerd?
Vraag 7
Welke twee verschillende visies bestaan er over de vraag of robots een bewustzijn hebben?
Vraag 8
Welke verschillende argumenten bestaan om aan te geven dat machines nooit een bewustzijn zouden kunnen hebben? Noem er drie.
Vraag 9
Tot welke vijf criteria kwam Aleksander om een bewuste robot te maken?
Vraag 10
Waar is de GOFAI-aanpak voor gebruikt binnen het onderzoek naar bewustzijn?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Dawkin stelde dat ‘memes’ als een soort van doorgevers (‘replicator’) kunnen dienen, net zoals genen. Zij krijgen namelijk ook te maken met variatie en selectie. Memes worden doorgegeven door middel van imitatie, leren en lezen. Oude memes worden ook gebruikt om nieuwe memes te produceren. Dit betekent dat cultuur gezien kan worden als een evolutionair proces dat gebaseerd is op memes.
Vraag 2
Descartes geloofde dat het menselijke lichaam een machine is, maar dat deze machine in z’n eentje niet voor spraak en rationele gedachten kan zorgen. Rationeel kunnen denken zou het gevolg zijn van de werking van het bewustzijn. Hier is echter een geest voor nodig.
Vraag 3
Searle maakt onderscheid tussen ‘strong AI’ en ‘weak AI’.
Vraag 4
Artificial neural networks (ANN) zijn statistische leeralgoritmes die geïnspireerd worden door biologische neurale netwerken en gebruikt worden om functies in te schatten. ANN’s worden onder andere gebruikt om menselijke mensencellen na te bootsen.
Vraag 5
Het connectionisme.
Vraag 6
Leibniz was het niet eens met Descartes die beweerde dat het verstand de hersenen kan beïnvloeden. Hij stelde daarentegen een gedachte-experiment voor waarin hij zich voorstelde dat er een bewuste machine zou zijn waar een mens in zou kunnen passen.
Vraag 7
Deze twee verschillende visies worden verstrekt door het functionalisme en het inessentialisme. Volgens het functionalisme hebben robots een bewustzijn, omdat ze als robots bepaalde taken kunnen uitvoeren. Het bewustzijn hangt volgens functionalisten samen met kunnen handelen. Het bewustzijn is volgens deze visie geen oorzaak van de taakuitvoering. Een inessentialist gelooft niet dat machines of robots een bewustzijn kunnen hebben omdat er geen innerlijke beleving bestaat bij machines.
Vraag 8
Er zijn verschillende argumenten om aan te geven dat machines nooit een bewustzijn zouden kunnen hebben. Voorbeelden hiervan zijn:
Op basis van religie zou gezegd kunnen worden dat God alleen een bewustzijn heeft gegeven aan de mens.
Het is ook mogelijk om te zeggen dat robots geen bewustzijn hebben, omdat alleen levende organismen een bewustzijn kunnen hebben.
Een derde argument tegen het bewustzijn van machines is dat voor sommige dingen een bewustzijn nodig is en dat machines deze dingen niet kunnen uitvoeren, omdat ze geen bewustzijn hebben
Vraag 9
Deze vijf criteria zijn:
Perceptie van zichzelf in een ‘out there world’.
Imaginatie van het verleden en fictie.
Aandacht.
Plannen.
Emoties.
Vraag 10
De GOFAI-aanpak is gebruikt om computers te programmeren aan de hand van de juiste regels. Tevens is met de GOFAI aanpak geprobeerd robots taal aan te leren. Het probleem hierbij is dat natuurlijke talen niet altijd bepaalde regels volgen.
Open vragen
Vraag 1
Waar staat de afkorting ‘ASC’ voor en wat houdt dit in?
Vraag 2
Wie heeft bovenstaand begrip geïntroduceerd?
Vraag 3
Farthing stelt dat we naar veertien punten moeten kijken als we willen weten wat er precies verandert als iemand een ASC beleeft. Noem vijf van deze factoren.
Vraag 4
Op welke twee manieren kan aandacht door een ASC worden beïnvloed?
Vraag 5
Uit welke dimensies bestaat het ‘AIM-model’?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
‘ASC’ staat voor ‘altered states of consciousness’, het stelt de veranderde staten van bewustzijn voor.
Vraag 2
Dit begrip is geïntroduceerd door James.
Vraag 3
Juiste antwoorden zijn:
Aandacht.
Perceptie.
Verbeelding en fantasie.
Innerlijke spraak.
Geheugen.
Denkprocessen van hoog niveau.
Betekenis.
Tijdperceptie.
Emoties en expressie.
Alertheid.
Zelfcontrole.
Suggestibiliteit.
Lichaamsbeeld.
Gevoel van persoonlijke identiteit.
Vraag 4
Aandacht kan op twee manieren beïnvloed worden door een ASC. Allereerst kan aandacht naar binnen of naar buiten toe gericht worden. Een ASC kan er daarnaast voor zorgen dat aandacht zeer breed wordt ervaren of juist erg beperkt is.
Vraag 5
AIM is de afkorting voor de drie dimensies waaruit dit model bestaat:
‘Activation energy’: Dit is gelijk aan arousal en kan gemeten worden, bijvoorbeeld door EEG.
‘Input source’: Dit kan variëren tussen louter ecterne of louter interne bronnen van informatie.
‘Mode’: Dit is de ratio van amines in vergelijking tot cholinen.
Open vragen
Vraag 1
Wat wordt bedoeld met het ‘geest-lichaamprobleem’?
Vraag 2
Wat wordt bedoeld met ‘reality monitoring’ of ‘reality discrimination’?
Vraag 3
Noem drie kenmerken van een hallucinatie.
Vraag 4
Welke redenen zijn er om de directe relatie tussen hallucinatie en pathologie te verbreken?
Vraag 5
Welke drie termen horen bij het begrip ‘extrasensory perception’ (ESP)?
Vraag 6
Wat gebeurt er bij ‘remote viewing’?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Het ‘geest-lichaamprobleem’ weerspiegelt het probleem omtrent de relatie tussen het fysieke en het mentale. Aan dit probleem is het probleem van bewustzijn gerelateerd: waar bestaat de wereld uit? In hoeverre bestaat het bewustzijn uit fysieke componenten en in hoeverre uit mentale?
Vraag 2
‘Reality monitoring’ (of ‘reality discrimination’) is onze vaardigheid om onderscheid te kunnen maken tussen de buitenwereld en datgene wat in ons hoofd omgaat.
Vraag 3
Een hallucinatie is een ervaring is die:
Voorkomt in afwezigheid van een stimulus.
Een grote invloed heeft op de echte perceptie.
Niet vrijwillig onder controle gehouden kunnen worden.
Vraag 4
Ten eerste is het niet duidelijk hoe hallucinaties kunnen worden onderscheiden van andere ervaringen en ten tweede komen hallucinaties veel voor in de populatie. Ten derde zijn er culturele verschillen in houdingen ten opzichte van hallucinaties. In veel culturen worden hallucinaties gewaardeerd, omdat daarmee dichter bij geesten of goden gestaan zou kunnen worden.
Vraag 5
‘Extrasensory perception’ (ESP) beslaat drie soorten communicatie waar geen zintuigen voor nodig zijn. Deze drie soorten communicatie zijn:
Telepathie (hierbij wordt informatie van de ene persoon aan de ander doorgegeven).
Clairvoyance (in dit geval komt informatie van objecten of gebeurtenissen die op afstand zijn).
Precognitie (informatie die uit de toekomst komt).
Vraag 6
Bij ‘remote viewing’ is het zo dat iemand (de target) bijvoorbeeld naar een random geselecteerde locatie gaat en een tijdje rondkijkt. Intussen gaat een ander persoon (subject) zitten en ontspannen. Deze persoon vertelt welke indrukken of beelden bij hem of haar opkomen. Na afloop probeert de proefpersoon de indrukken te matchen met een set van mogelijke target locaties en de juiste te kiezen.
Open vragen
Vraag 1
Wat zijn ‘hypnagogic images’ of ‘hypnagogic hallucinations’?
Vraag 2
Welk verschil bestaat in het EEG behorend bij de REM-slaap en het EEG behorend bij de non-REM-slaap?
Vraag 3
Hobson stelde drie categorieën op om te laten zien dat bizarre dromen verschillende vormen kunnen aannemen. Wat zijn deze drie categorieën?
Vraag 4
Wat kan geconcludeerd worden over de relatie tussen REM-slaap en dromen?
Vraag 5
Wat is een lucide droom?
Vraag 6
Wat zijn ‘OBE’s’?
Vraag 7
Wat zijn NDE’s?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
We hebben vaak hallucinaties net op het moment dat we bijna in slaap vallen. Maury noemde deze hallucinaties ‘hypnagogic images’ of ‘hypnagogic hallucinations’.
Vraag 2
Tijdens de REM-slaap lijkt het EEG-patroon op dat van iemand die wakker is, terwijl tijdens de non-REM slaap vooral lange, maar langzame golven te zien zijn op de EEG.
Vraag 3
Deze categorieën zijn:
‘Incongruity’:Het niet overeenkomen van kenmerken van karakters, objecten, acties of settings.
‘Discontinuity’: Plotselinge veranderingen in bovenstaande elementen.
‘Onzekerheid’: Expliciete vaagheden.
Vraag 4
De REM-fase blijkt niet noodzakelijk te zijn (maar ook niet altijd voldoende) om te dromen
Daarnaast is het zo dat de REM-slaap kan voorkomen als mensen niet (kunnen) dromen.
Vraag 5
Bij een lucide droom is het zo dat je tijdens het dromen weet dat je droomt.
Vraag 6
De afkorting ‘OBE’ staat voor ‘out-of-body experiences’, gebeurtenissen waarbij iemand het gevoel dat hij buiten zichzelf staat en naar de wereld kijkt.
Vraag 7
De afkorting ‘NDE’ staat voor ‘nearly dead experiences’, bijna dood ervaringen.
Open vragen
Vraag 1
Uit welke drie ‘zelven’ maakt Damasio onderscheid?
Vraag 2
Welke twee ideeën bestaan over waarom wij onszelf bewust voelen?
Vraag 3
Welke twee theorieën kunnen hieraan gekoppeld worden?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Damasio maakt onderscheid in de ‘proto self’ (bestaande uit een set van neurale patronen die de toestand van een organisme op elk moment opslaan), de ‘core-self’ (betrekkende bij de ‘core-consciousness’, een vorm van bewustzijn die niet afhangt van het geheugen of van taalvaardigheden) en de ‘autobiographical self’ (afhangende van persoonlijke herinneringen).
Vraag 2
Deze twee ideeën zijn:
Er bestaat zoiets als een zelf die allerlei ervaringen heeft en besluiten maakt.
Het lijkt alsof er een zelf bestaat, maar dit is in werkelijkheid niet het geval.
Vraag 3
Uit de eerste visie komen de ‘egotheorie’ voort en uit de tweede visie komen de ‘bundeltheorie’ voort.
Open vragen
Vraag 1
Waarom is het lastig om de ‘eerste persoon benadering’ wetenschappelijk te noemen?
Vraag 2
Wat bedoelt Husserl met de term ‘epoché’?
Vraag 3
Wat houdt ‘heterofenomenologie’ in?
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Bij de ‘eerste persoon benadering’ (first-person) wordt gekeken naar hoe mensen dingen subjectief ervaren. Dit is een intern proces en is niet objectief te meten en tevens niet reproduceerbaar. Het bestaan van de ‘eerste persoon benadering’ kan sowieso betwist worden, aangezien op het moment dat je iets uitspreekt jouw beschrijving al data wordt voor de derde persoon wetenschap.
Vraag 2
Husserl stelt dat mensen hun aangeleerde ideeën en eerdere overtuigingen uit hun hoofd moeten zetten; vooral diegenen die over de relatie tussen de externe wereld en individuele ervaringen gaan. Dit proces noemde hij epoché.
Vraag 3
Heterofenomenologie gaat over het bestuderen van dingen die andere mensen ervaren.
Open vragen
Vraag 1
In welke opzichten verschilt het boeddhisme van andere religies?
Vraag 2
Waar staat ‘samsara’ voor?
Vraag 3
Wat wordt bedoeld met ‘awakening’ (ontwaken / wakker worden)?
Vraag 4
Wat bedoelen boeddhisten met ‘annatta’?
Vraag 5
Leg uit waarom dit begrip zo goed bij het boeddhisme past.
Antwoordindicatie Open vragen
Vraag 1
Het boeddhisme kent in tegenstelling tot andere religies geen god, schepper of ziel kent. Boeddhisme gaat vooral over het individu dat tot verlichting moet komen. Daarnaast heeft het boeddhisme geen waarheden waar vooral in geloofd moet worden.
Vraag 2
In het boeddhisme staat ‘samsara’ voor een doorgaande cirkel van geboorte en dood. Dit heeft te maken met de oorsprong van het lijden. We lijden omdat we ons vastklampen aan dingen waar we van houden en we wijzen dingen af waar we een hekel aan hebben. Zo raken we gevangen in een cyclus van zijn en worden, samsara genaamd.
Vraag 3
‘Awakening’ wordt beschreven als het eindpunt van een lange spirituele reis. Het komt ook voor dat mensen zeggen dat ze ‘wakker’ zijn geworden en dat deze ‘awakening’ het begin van hun spirituele reis is.
Vraag 4
Het boeddhisme gaat uit van ‘annatta’, wat ‘geen zelf’ betekent.
Vraag 5
Boeddhisten stellen niet dat de zelf niet bestaat, maar dat de zelf geconditioneerd en tijdelijk is zoals alles dat is. Boeddha stelt dat de perceptie van het zelf zorgt voor egoïsme en hechting aan de wereld. Daarnaast zegt hij dat het zelf geen dingen kan doen: er bestaan handelingen en gevolgen, maar de persoon die ze uitvoert bestaat niet.
Add new contribution