![Image](https://www.worldsupporter.org/sites/default/files/styles/medium/public/bundle/wereldbol_summaries_joho_single_boek_1_150x190px_0.png?itok=PgQm9J5z)
Je vertrek voorbereiden of je verzekering afsluiten bij studie, stage of onderzoek in het buitenland
Study or work abroad? check your insurance options with The JoHo Foundation
Een klinisch neuropsycholoog (in de gezondheidszorg) richt zich op de diagnostiek en/of de behandeling van problemen die gerelateerd zijn aan hersenbeschadigingen. De ‘...
JoHo WorldSupporter membership (donateurschap): €5,- per jaar
JoHo membership met extra services (abonneeservices):
Online toegang: €10,-
Online toegang + Postbezorg en pickup service + Projectsteun: €15,-
Online toegang + Postbezorg- en pickup service + Extra projectsteun: €20,-
JoHo can really use your help! Check out the various student jobs here that match your studies, improve your competencies, strengthen your CV and contribute to a more tolerant world
Een klinisch neuropsycholoog (in de gezondheidszorg) richt zich op de diagnostiek en/of de behandeling van problemen die gerelateerd zijn aan hersenbeschadigingen. De ‘klinische neuropsychologie’ was vroeger - en in sommige landen nog steeds - het vakgebied van psychiaters en neurologen. In de loop der tijd is de klinische neuropsychologie uitgebreid tot een zelfstandige discipline. Ruim 2400 jaar geleden was Hippocratus ervan overtuigd dat gedrag en gevoel het resultaat zijn van het functioneren van de hersenen. Niemand geloofde hem en eeuwen lang geloofden de Grieken en Romeinen dat het lichaam een balans kende tussen de elementen water, vuur, bloed en slijm. Een verstoring van deze balans zou leiden tot ziekte of afwijkend gedrag. Pas vanaf de 14de eeuw (de Renaissance) ging het volk weer kritisch nadenken. Twee noemenswaardige wetenschappers/filosofen in de geschiedenis:
René Descartes (1596-1650): Descartes suggereerde dat de ziel zich in de hersenen bevindt en om preciezer te zijn in de pijnappelklier of in de epifyse. De ziel is een zelfstandig functionerende immateriële eenheid.
Franz Joseph Gall (1758-1828): Gall introduceerde de
Samenvatting Klinische Neuropsychologie
Hoofdstuk 1 – ontwikkeling
Descartes: ziel zelfstandige eenheid, lichaam en geest
Gall: mentale organen in hersens, clinicoanatomisch, lokalisatie
Locke: empirist (aangeleerd) à associationisme
Gestalt: holisme
Luria: WOII-soldaten, functiestoornissen
Celtheorie: ziel overleven, ziel activiteiten, ziel goed en kwaad (lege hersenholtes).
Subcorticaal, posterieur en anterieur à constante communicatie
Testbatterij: screeningsinstrument (korte tijd breed cognitief functioneren)
Modules: aangeboren specifieke eigenschap, niet bewust en geen invloed
Hoofdstuk 2 – praktijk
Diagnostische cyclus: klachten, probleem, diagnose, indicatie.
Interpretatie: anamnese, hetereoanamnese, observaties, testresultaten gecombineerd
Hoofstuk 3 – wetenschap
Dissociatie: algemeen functioneren intact, specifiek defect
Substractie: score complex – score simpel à activatielevel is score
Hoofdstuk 4 – hersens in beeld
CT acuut, onduidelijk witte/grijze stof, röntgenstraling, 2D
PET radioactieve deeltjes
MRI veranderingen in bloeddoorstroming (grijs: neuronen, wit: myeline)
VBM volumetrie: grijze stof, witte stof, vocht
CT cortical thickness: dikte cortex, aantal cellen kolom
DTI diffusion tensor imaging: eigenschappen watermoleculen
MRS concentratie moleculen à details specifieke locaties
EEG elektrische velden (functionele beeldvorming: samenhang), grote foutmarges
Hoofdstuk 5 – behandeling en herstel
NAH: vooruitgang cognitieve prestaties
Kennard principe: prognose na beschadiging jonge leeftijd à beter dan latere leeftijd.
Double-hazard principe: jonge leeftijd à slechter dan latere leeftijd
Neurale plasticiteit: continu en levenslang
Leren
ICIDH-model: stoornis, beperking of handicap
Hoofdstuk 6 – visuele waarneming
Primaire sensorische gebieden: modaliteit specifiek (unimodaal)
Visuele verwerking
Deze bundel gaat over klinische neuropsychologie. Dit gaat over (psychologische) problematiek met betrekking op de hersenen. Dit boek wordt gebruikt bij het vak Funtiestoornissen en Psychosen in het derde jaar van de studie psychologie aan de uva.
De clinicoanatomische methode werd gebruikt om Gall’s lokalisatie-ideeën te toetsen door de specifieke uitvalverschijnselen in kaart te brengen en ze later te relateren aan de plaats van de laesie. Deze methode werd veel gebruikt in de 19de eeuw. Paul Broca toonde aan dat de laesie van patiënt Tan (meneer kon alleen “tan” zeggen) zich niet bevond in het taalgebied zoals aangewezen door Gall, maar meer aan de zijkant (Broca’s gebied). Het viel hem op dat de laesies vrijwel altijd in de linkerhersenhelft zaten en hij was de eerste die uitsprak dat we onze linkerhersenhelft gebruiken om te spreken. Dit was tevens de eerste keer dat er een ongelijkheid van de hersenhelften werd uitgesproken. Zijn werk werd relatief gezien snel geaccepteerd en zelfs gewaardeerd. Vervolgens ontstond het idee dat de taalfunctie op te delen was in deelfuncties (tot nu toe was alleen gekeken naar de spraakproductie). Carl Wernicke beargumenteerde dat er een apart centrum was in de temporaalkwab voor het herkennen van (enkel gesproken) woorden. Vanuit deze tweedeling ontstond het onderscheid tussen Broca’s afasie en Wernicke’s afasie.
Locke, een enorme voorstander van het empirisme, geloofde niet in de aangeboren
Er zijn twee specialismen in het basisberoep van de gezondheidszorg psycholoog (gz-psycholoog). Dit zijn de specialisaties tot klinisch psycholoog óf tot klinisch neuropsycholoog. Bij de klinische neuropsychologie gaat het om het bestuderen van de gevolgen van hersenaandoeningen (zoals hersentrauma’s, beroertes, autisme, schizofrenie, Alzheimer, Parkinson) bij allerlei leeftijden. Deze hersenaandoeningen kunnen leiden tot fysieke problemen, maar ook tot emotionele problemen en gedragsproblemen.
Een belangrijke taak voor de klinisch neuropsycholoog is om te bepalen in hoeverre de klachten die een patiënt ervaart vooral organisch-cerebraal van aard zijn (met andere woorden, die zijn ontstaan door een specifieke hersenaandoening). Dit is belangrijk, omdat klachten die patiënten ervaren ook kunnen ontstaan als gevolg van factoren zoals pijn, angst, vermoeidheid, somberheid etcetera. Op basis van deze vaststelling wordt er een behandelplan opgesteld (dit kan psycho-educatie, cognitieve training en/of psychotherapie zijn). Deze behandelingen zijn dan aangepast aan de specifieke kenmerken van de patiënten met de hersenaandoening. Daarnaast doen veel klinische neuropsychologen wetenschappelijk onderzoek, vervullen zij vaak leidinggevende functies en zijn ze betrokken bij innovaties in de zorg.
In de praktijk is het zo dat gz-psychologen vaak in aanraking komen met cliënten die een hersenaandoening hebben en die zijn doorverwezen met de vraag naar een diagnose of een passende behandeling. Van deze gz-psychologen wordt verwacht dat zij kennis heeft over het gebruik van gestandaardiseerde neuropsychologische instrumenten en dat hij of zij kennis heeft over de veelvoorkomende hersenaandoeningen zoals beroertes en dementie. Zij kunnen daarbij gebruik maken van de richtlijnen voor neuropsychologische diagnostiek die is ontwikkeld door de sectie Neuropsychologie van het Nederlands Instituut voor Psychologen (NIP). Deze richtlijnen zijn opgesteld speciaal voor gz-psychologen en beperken zich alleen tot diagnostiek. Wanneer de tests geen éénduidig beeld opleveren of wanneer er sprake is van complexe problematiek (zoals comorbiditeit), dan wordt de klinische neuropsycholoog ingeschakeld.
Wat betreft de behandeling is de klinisch neuropsycholoog de persoon die uiteindelijk beslist. De behandeling zelf kan uiteindelijk wel door andere disciplines worden uitgevoerd (denk aan logopedisten, cognitieve trainers).
Het wordt verwacht dat een gz-psycholoog na afronding van zijn of haar opleiding kennis heeft van de neuropsychologie, tests kan scoren, interpreteren en deze in een verslag kan rapporteren. Dit betekent dat van een gz-psycholoog wordt verwacht dat hij of zij, na afronding van de opleiding, zelfstandig een neuropsychologisch onderzoek kan uitvoeren. Dit is belangrijk,
.....read moreJe vertrek voorbereiden of je verzekering afsluiten bij studie, stage of onderzoek in het buitenland
Study or work abroad? check your insurance options with The JoHo Foundation
There are several ways to navigate the large amount of summaries, study notes en practice exams on JoHo WorldSupporter.
Do you want to share your summaries with JoHo WorldSupporter and its visitors?
Field of study
Add new contribution