![Image](https://www.worldsupporter.org/sites/default/files/styles/medium/public/tips_suggestions/wereldbol_summaries_joho_single_boek_1_150x190px.png?itok=rEljlfYL)
Politisering van de parlementaire orde
Er ontstaat een serieus aantal klachten over de groei verslagen in algemeen overleg, moties en vragen. Die nemen veel tijd in beslag zonder te leiden tot resultaat. Tegenover die klachten staan de klachten van vroegtijdige beëindiging van commissievergaderingen. Beide vromen van kritiek zijn een reactie op elkaar. Eveneens bestaat er kritiek over de arrogante houding van ministers en staatssecretarissen. Alles bij elkaar wijst dit op een politisering van de parlementaire orde.
Er bestaat sterke behoefte om te tonen dat een parlement niet alleen dient om resultaten te bereiken, maar ook als forum van expressie van eigen overtuigingen. Wansucces kan daarbij juist behulpzaam zijn: het profiel voor de kiezer wordt scherper.
In dit stuk komen een aantal observaties aan de orde; deels politiek-filosofisch en deels rechtshistorisch onderzoek waarvan de conclusie is dat de parlementaire orde een politieke orde is.
Stijlen van representatie
Traditioneel wordt er in het begrip vertegenwoordiging een onderscheid gemaakt tussen volmacht, naar eigen opvatting handelen en mandaat, handelen naar opvatting van de kiezers. Het hangt steeds van het vraagstuk en de omstandigheden af waarvoor een parlementariër voor benadering zal kiezen.
Een andere benadering is die van Hannah Putkin. Zij onderscheidt ‘acting for’ en ‘standing for’:
Acting for: handelen namens de kiezers maar wel op basis van eigen professionaliteit.
Standing for: staan voor de met de kiezers gedeelde overtuigingen en idealen en deze uitdragen, ook als het resultaat niet aanstonds te verwachten is.
De paradox van de Nederlandse situatie is dat wij een kiesstelsel kennen dat vooral standing for honoreert, terwijl onze parlementaire traditie zich van oudsher juist richt op acting for. Daarom bestaan er spanningen tussen oude en nieuwe representanten van de politiek.
De conclusie is dat er niet slechts één vorm van representatie bestaat die andere vormen uitsluit. Handelen namens en staan voor kunnen prima naast elkaar gebruikt worden.
Parlementaire geschiedenis van representatiestijlen
De literatuur over de politisering en de depolitisering van de Nederlandse parlementaire orde levert een zestal relevante bevindingen op:
Het Nederlandse parlement wordt traditioneel gekenmerkt door een sterk juridische beleving van zijn taken en werkwijzen. Het wordt toegeschreven aan Thorbecke in 1848, maar ten dele is dit verschijnsel waarschijnlijk ouder. Niet wat werkelijk is gezegd is doorslaggevend, maar wat er blijft na een deugdelijke juridische controle. Dit gaat ten koste van spontane en expressieve formuleringen.
Er is veel werk gemaakt van de waardigheid van het parlement. Emotionaliteit hoorde niet tot het aanvaarde repertoire dat paste bij deze waardigheid. Er ontstond een traditie van zakelijkheid.
Door ruim een halve eeuw katholiek voorzitterschap is voeding gegeven aan het idee dat, juist in een democratie, het parlement in zijn doen en laten en in het gebruik van de taal het goede voorbeeld moet geven.
Dat de parlementaire orde een uitgesproken politieke orde is blijkt uit de wijze waarop nieuwe Kamerleden als feuten worden behandeld door hun oude collega’s. In de negentiende eeuw zien we hiervan de eerste voorbeelden.
Huidige leden geven toe dat zij ook de huidige middelen van de expressieve politiek opzoeken, als dat publicitair zo uitkomt.
De depolitisering van de omgangsvormen hebben zowel voor als nadelen gehad. De negentiende eeuw telde wellicht teveel bedaagde juristen in de Tweede Kamer; en de huidige telt er wellicht te weinig.
Daarmee zijn we terug in het heden.
Een geprikkeld staatslichaam; kwalen en hun oplossing
Kritiek op het parlement en zijn functioneren is van alle tijden. De Kamerleden zitten elkaar vandaag de dag lichtelijk in de weg, en waarnemer kijkt daar met enige verontrusting naar. Politiek is niet alleen een kwestie van resultaat, maar ook van expressie.
Het probleem is vooral dat overal teveel van is. Door een veelheid aan spoeddebatten en moties komt de resultaatgerichte effectiviteit in het gedrang. De veelheid maakt parlementaire instrumenten bot, gelet op de groeiende arrogantie van ministers, die geen reden meer zien om bang te zijn voor de Kamer. Daardoor lijdt de Tweede Kamer verlies van gezag.
Voor dit probleem geeft de schrijver een viertal suggesties:
Het begint ermee dat fracties en individuele leden van elkaar accepteren dat er verschillend wordt gedacht over de taak van de volksvertegenwoordiging; dat er plaats is voor zowel handelen voor als staan voor.
Ruimte vergroten voor commissies om met vertegenwoordigers van het kabinet te spreken zou beperking van de plenaire vergadertijd met zich meebrengen. Hiermee worden er grenzen aan tijd gesteld.
Als het gaat om herindeling van tijd en aandacht zal de Tweede Kamer er goed aan doen om zich intensiever bezig te houden met de Europese regelgeving.
Het zou niet meer automatisch een verdienste moeten zijn om als minister nieuwe wetgeving of beleidsnota’s op zijn of haar naam te schrijven. Men moet hopen dat het motto presteren door reguleren zijn beste tijd heeft gehad, de Tweede Kamer zou dit niet meer van de overheid moeten verlangen.
Staatsrecht en constitutioneel recht: De beste wetenschappelijke artikelen samengevat
Staatsrecht en constitutioneel recht: De beste wetenschappelijke artikelen samengevat
Samenvattingen en studiehulp bij artikelen voor staatsrecht en constitutioneel recht
- 20+ samenvattingen bij artikelen voor staatsrecht en constitutioneel recht, zie de supporting content van deze studiegids
Inhoud
- Verkenning inzet en juridische mogelijkheden Mosquito van het Ministerie van Binnenlandse zaken en Koninkrijksrelatie
- Artikel 23 Grondwet in maatschappelijk perspectief van de Onderwijsraad
- Verklaring dat er grond bestaat een voorstel in overweging te nemen tot verandering van de Grondwet, strekkende tot het opnemen van een algemene bepaling
- Rechtsstaat en Rechtsorde - Brief van de ministers van Binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties en van sociale zaken en werkgelegenheid
- De Eerste Kamer
- De parlementaire orde is een politieke orde
- Delegatie van regelgevende bevoegdheid in Nederland: tijd voor herbezinning
- Rechtstreekse werking van internationale verdragen: een Hollands probleem met een Amerikaanse of Franse oplossing?
- De rechtsstaat: ‘Wachten op een nieuwe dageraad?’
- Lage drempels, hoge dijken. Democratie en rechtsstaat in balans van Staatscommissie Parlementair Stelsel
- De vertrouwensregel en het parlementaire stelsel
- The Undemocratic Dilemma
- Het gemeentelijk referendum in de praktijk: spanningen van directe democratie in een representatief stelsel
- Een Europees Monetair Fonds en de positie van het Nederlandse parlement
- Tussen Montesquieu en Dredd, de rechter, politiek en rechtvorming
- Europese grondrechten en het Nederlandse bestuursrecht
- Diplomademocratie: over spanning tussen meritocratie en democratie
- Staatsrecht in crisistijd
- Het kind en het badwater: een mini enquete over de panama papers
- Politiek water bij de juridische wijn. over de politieke rol van de rechter
- Het legaliteitsbeginsel als hoeksteen van het staats- en bestuursrecht
Gerelateerde samenvattingen en studiehulp
- Boeksamenvattingen: Staatsrecht en constitutioneel recht: De beste studieboeken samengevat
- Arrestsamenvattingen: Staatsrecht en constitutioneel recht: De beste arresten en jurisprudentie samengevat
- Artikelsamenvattingen: Recht en bestuur: De beste wetenschappelijke artikelen samengevat
Recht en bestuur: samenvattingen en studiehulp - Thema
Leren, studeren en kennis delen op het gebied van juridische zaken en bestuur
Artikelen, oefenmateriaal, samenvattingen, buitenlandse stages en studiehulp,
voor rechten, bestuurskunde, politicologie en internationale studies
- 1 of 2158
- next ›
JoHo can really use your help! Check out the various student jobs here that match your studies, improve your competencies, strengthen your CV and contribute to a more tolerant world
Online access to all summaries, study notes en practice exams
- Check out: Register with JoHo WorldSupporter: starting page (EN)
- Check out: Aanmelden bij JoHo WorldSupporter - startpagina (NL)
How and why would you use WorldSupporter.org for your summaries and study assistance?
- For free use of many of the summaries and study aids provided or collected by your fellow students.
- For free use of many of the lecture and study group notes, exam questions and practice questions.
- For use of all exclusive summaries and study assistance for those who are member with JoHo WorldSupporter with online access
- For compiling your own materials and contributions with relevant study help
- For sharing and finding relevant and interesting summaries, documents, notes, blogs, tips, videos, discussions, activities, recipes, side jobs and more.
Using and finding summaries, study notes en practice exams on JoHo WorldSupporter
There are several ways to navigate the large amount of summaries, study notes en practice exams on JoHo WorldSupporter.
- Use the menu above every page to go to one of the main starting pages
- Starting pages: for some fields of study and some university curricula editors have created (start) magazines where customised selections of summaries are put together to smoothen navigation. When you have found a magazine of your likings, add that page to your favorites so you can easily go to that starting point directly from your profile during future visits. Below you will find some start magazines per field of study
- Use the topics and taxonomy terms
- The topics and taxonomy of the study and working fields gives you insight in the amount of summaries that are tagged by authors on specific subjects. This type of navigation can help find summaries that you could have missed when just using the search tools. Tags are organised per field of study and per study institution. Note: not all content is tagged thoroughly, so when this approach doesn't give the results you were looking for, please check the search tool as back up
- Check or follow your (study) organizations:
- by checking or using your study organizations you are likely to discover all relevant study materials.
- this option is only available trough partner organizations
- Check or follow authors or other WorldSupporters
- by following individual users, authors you are likely to discover more relevant study materials.
- Use the Search tools
- 'Quick & Easy'- not very elegant but the fastest way to find a specific summary of a book or study assistance with a specific course or subject.
- The search tool is also available at the bottom of most pages
Do you want to share your summaries with JoHo WorldSupporter and its visitors?
- Check out: Why and how to add a WorldSupporter contributions
- JoHo members: JoHo WorldSupporter members can share content directly and have access to all content: Join JoHo and become a JoHo member
- Non-members: When you are not a member you do not have full access, but if you want to share your own content with others you can fill out the contact form
Quicklinks to fields of study for summaries and study assistance
Field of study
- All studies for summaries, study assistance and working fields
- Communication & Media sciences
- Corporate & Organizational Sciences
- Cultural Studies & Humanities
- Economy & Economical sciences
- Education & Pedagogic Sciences
- Health & Medical Sciences
- IT & Exact sciences
- Law & Justice
- Nature & Environmental Sciences
- Psychology & Behavioral Sciences
- Public Administration & Social Sciences
- Science & Research
- Technical Sciences
Add new contribution